Lêi nãi (r)Çu
Mét nghÜa vô tham väng.
Tê b¸o nµy ra (r)êi ë YaoundÐ, Cameroun. ¥ (r)Êy th¸ng chÝn võa qua, c¸c ngêi tõ c¸c m¹ng líi vµ tæ chøc kh¸c nhau cña bèn gãc qu¶ (r)(c)t häp l¹i (r)Ó chia xÎ c¸c ph(c)n tÝch vµ x(c)y dùng c¸c kiÕn nghÞ vÒ vÊn (r)Ò an ninh thùc phÈm thÕ giíi ( xem b¶n tuyªn bè YaoundÐ ë trang sau). Trong n¨m 1996 hä (r)* tæ chøc nhiÒu cuéc gÆp cña c¸c lôc (r)Þa ë Quito cña M¹ng líi n"ng nghiÖp vµ d(c)n chñ liªn Mü, ë Bamako cña M¹ng líi n"ng nghiÖp vµ hiÖn (r)¹i ho¸ ch(c)u Phi, ë Munich cña Nhãm Bruges, ë Varsovie cña DiÔn (r)µn n"ng nghiÖp Trung vµ §"ng ¢u ( xem trang 2 vµ 3). Tê b¸o thÕ giíi nµy bao gåm c¸c .chøng minh vÒ t¸c h¹i ph¸ ho¹i cña viÖc tù do ho¸ trao (r)æi (trang 4 vµ 5) vµ c¸csù hy väng cã thÓ cã cña c¸c s¸ng kiÕn c"ng d(c)n.
Lóc chuÈn bÞ cho Héi nghÞ cÊp cao vÒ Thùc phÈm, c¸c chÝnh phñ Mü vµ ¢u (r)* tiªu tèn nhiÒu n¨ng lùc (r)Ó tr¸nh viÖc giao íc, cho r"ng Tæ chøc th¬ng m¹i thÕ giíi sÏ gi¶i quyÕt (r)îc c¸c sù kh¸c nhau gi÷a hä. Nhng chóng t"i kh"ng tin r"ng thÞ trêng cã thÓ gi¶i quyÕt (r)îc vÊn (r)Ò thùc phÈm. ViÖc nµy chØ cã thÓ gi¶i quyÕt nÕu cã sù tham gia tÝch cùc cña c¸c x* héi d(c)n sù.
Chóng t"i biÕt c¸c h¹n chÕ cña mét héi nghÞ cÊp cao nh vËy. Ngay nÕu cã thÓ tin r"ng c¸c níc cã thÓ cã kh¶ n¨ng gi¶i quyÕt (r)îc vÊn (r)Ò, chung ta (r)· chøng kiÕn sù khñng ho¶ng cña c¸c qu¸ tr×nh th¬ng lîng hiÖn nay vµ viÖc kh"ng cã kh¶ n¨ng qu¶n lý c¸c th¸ch thøc thÕ giíi. Chóng ta còng biÕt (r)Õn sù thiÕu tin tëng vµo kh¶ n¨ng kiÕn nghÞ vµ hµnh (r)éng cña c"ng d(c)n.
V× vËy chóng t"i quyÕt (r)Þnh ph¶i chia xÎ sù suy nghÜ cña chóng t"i. Qu¶ (r)Êt c"ng d(c)n sÏ (r)îc xuÊt b¶n b"ng tiÕng Ph¸p, Anh, Poctugal, Trung quèc, Expania, ViÖt nam...NhiÒu b¸o vµ t¹p chÝ ñng hé viÖc xuÊt b¶n vµ phæ biÕn.
Tê b¸o nµy tiÕp theo nhiÒu hµnh (r)éng vµ s¸ng kiÕn c"ng d(c)n (r)* xÈy ra ë nhiÒu níc: nã sÏ (r)îc më réng ra ë møc (r)é thÕ giíi.
Ban biªn tËp
¥ Roma, tõ 13 (r)Õn 17 th¸ng 11 1996, Tè chøc thùc phÈm vµ n"ng nghiÖp quèc tÕ (FAO) tæ chøc Héi nghÞ cÊp cao c¸c níc , liªn kÕt víi c¸c tæ chøc phi chÝnh phñ vµ më mét cuéc th¶o luËn vÒ viÖc mäi ngêi cã thÓ cã (r)îc thøc ¨n s¹ch vµ (r)ñ. S¸ng kiÕn nµy më ra mét c¬ héi tranh luËn cho nhiÒu ngêi cña x* héi d(c)n sù, cho phÐp hä trao (r)æi c¸c ph(c)n tÝch vµ (r)Ò ra c¸c kiÕn nghÞ. Tõ nhiÒu cuéc tranh luËn chóng t"i rót ra (r)îc ba (r)iÓm lín vµ vµi kiÕn nghÞ.
Tõ chèi viÖc coi tÊt c¶ lµ thÞ trêng.
§iÓm thø nhÊt lµ thÞ trêng tù do. Trong lóc nhiÒu ngêi cho r"ng (r)Êy lµ ph¬ng tiÖn (r)Ó gi¶i quyÕt vÊn (r)Ò thùc phÈm th× c¸c ngêi cña x* héi d(c)n sù tõ chèi quan niÖm nµy, vµ c¸c chÝnh s¸ch vµ thùc tÕ do nã (r)a (r)Õn. Ph¶i cã mét tr¸ch nhiÖm ë møc thÕ giíi (r)Ó qu¶n lý c¸c thÞ trêng. Coi vÊn (r)Ò an ninh thùc phÈm nh mét môc tiªu hµng (r)Çu cña loµi ngêi th× ph¶i x(c)y dùng mét c"ng íc cã gi¶ trÞ nh mét hiÖp (r)Þnh qu"c tÕ. Chóng ta (r)· cã c¸c c"ng íc vÒ th¬ng m¹i hay luËt biÓn. C"ng íc nµy sÏ cñng cè quyÒn lùc cña FAO hay gãp phÇn t¹o ra mét c¬ cÊu míi tõ tè chøc nµy (r)Ó cho phÐp cã thÓ thùc hiÖn víi mét tinh thÇn tr¸ch nhiÖm cao trªn ph¹m vi toµn thÕ giíi mét hÖ thèng dù tr÷ vïng cã quan hÖ víi c¸c dù tr÷ cña c¸c níc: lµm trung gian gi¶i quyÕt c¸c sù (r)èi (r)Çu cã liªn quan (r)Õn cac th¸ch thøc vÒ thùc phÈm; kiÕn nghÞ cho c¸c céng (r)ång quèc tÕ. C"ng íc nµy ph¶i (r)ång thêi giao cho c¸c Nhµ níc mét tr¸ch nhiÖm lín h¬n võa giao cho c¸c x· h"Þ d(c)n sù mét tr¸ch nhiÖm tÝch cùc h¬n. C¸c mµng líi vµ c¸ nh(c)n chñ tr¬ng tê b¸o nµy (r)a ra vµi con (r)êng (xem trang 2) vÒ néi dung nµy. Mét c"ng íc ph¶i (r)îc hoµn thµnh vµ c"ng bè vµo cuèi n¨m 1998, tríc khi cã c¸c tho¶ thuËn cña Tæ chøc thÕ giíi vÒ th¬ng m¹i (ITO) x(c)y dùng quan niÖm vµ thùc hiÖn c¸c chÝnh s¸ch thùc phÈm. Trong híng (r)ã, viÖc x(c)y dùng c¸c kÕ ho¹ch quèc gia vÒ an ninh thùc phÈm, cã c¸c môc tiªu vÒ dinh dìng, ph¶i (r)îc ghi trong c"ng íc. C¸c kÕ ho¹ch nµy lµ c¸c kho¶ng cã thÓ cho sù
tham gia vµ th¬ng lîng cña mçi níc.
Th¬ng lîng ë tÊt c¶ c¸c møc.
§iÓm thø ba lµ vÒ ph¬ng ph¸p. Mét cuéc th¬ng lîng gi÷a c¸c níc cho thÊy c¸c giíi h¹n cña nã: C¸c tµi liÖu chuÈn bÞ cho Héi nghÞ cÊp cao Roma rÊt yÕu vÒ tÝnh giao íc.ChØ cã ý nghÜa lóc cã c¸c sù th¬ng lîng ë møc (r)Þa ph¬ng, quèc gia hay thÕ giíi gi÷a c¸c khuvùc nhµ níc vµ t nh(c)n, gåm c¶ c¸c xÝ nghiÖp c"ng nghiÖp thùc phÈm.
VÊn (r)Ò an ninh thùc phÈm lµ mét vÊn (r)Ò phøc t¹p: nã (r)ßi hái c¸c thµnh phÇn kh¸c nhau, tõ møc (r)Þa ph¬ng (r)Õn møc thÕ giíi. Nã cã quan hÖ chÆt chÏ víi c¸c hÖ thèng sinh häc, c¸c
ph¬ng thøc tæ chøc x* héi vµ c¸c nÒn v¨n ho¸ rÊt kh¸c nhau. Nã (r)ông ch¹m (r)Õn mçi c¸ nh(c)n vµ (r)ång thêi lµ c¬ së cña tæ chøc c¸c x* héi. Ph¶i t×m c¸ch (r)Ó t×m c¸c ph¬ng tiÖn (r)Ó thèng nhÊt ho¹t (r)éng cña c¸c thµnh phÇn kh¸c nhau nh ngêi tiªu dïng, thî thñ c"ng, c¸c nhµ c"ng nghÖ, n"ng d(c)n, ng d(c)n, c¸c nhµ qu¶n lý vµ chÝnh trÞ. C¸c m(c)u thuÉn vÒ quyÒn lîi cã thÓ cã, c¸c trao (r)æi th"ng tin vµ th¬ng lîng cÇn cã ë tÊt c¶ c¸c møc. C¸c Nhµ níc ph¶i thÊy c¸c giíi h¹n ho¹t (r)éng cña m×nh vµ huy (r)éng c¸c x* héi, réng r*i h¬n vµ thêng xuyªn (thÝ dô mçi 4 hay 5 n¨m). Nguyªn t3/4c nµy ph¶i (r)îc (r)a vµo c"ng íc thÕ giíi.
C¸c Nhµ níc ph¶i cã tham väng vµ sù kh"n ngoan mµ viÖc gi¶i quyªt c¸c vÊn (r)Ò thùc phÈm (r)ßi hái. NÕu kh"ng th× c¸c c"ng d(c)n cña thÕ giíi trong c¸c th¸ng tíi ph¶i cã tr¸ch nhiÖm (r)a ra c¸c s¸ng kiÕn cÇn thiÕt (r)Ó (r)¹t (r)Õn c¸c kiÕn nghÞ vµ hµnh (r)éng. Qu¶ (r)Êt c"ng d(c)n vµ c¸c b¸o kh¸c vµ tæ chøc sÏ (r)Õn Roma (r)Ó thùc hiÖn mét phÇn tr¸ch nhiÖm cña hä. Chóng t"i (r)* quyÕt (r)Þnh trong quý (r)Çu cña n¨m 1997, chóng t"i sÏ (r)Õn l¹i thñ (r)" Italia (r)Ó tæng kÕt Héi nghÞ cÊp cao, ph(c)n tÝch t×nh h×nh cña c¸c níc kh¸c nhau, vµ cã c¸c s¸ng kiÕn cÇn thiÕt (r)Ó vµo (r)Çu thÕ kû 21 cã c¸c c¸ch gi¶i quyÕt x(c)y dùng.
Ban biªn tËp.